28 November 2021

Profiteren van Israëls illegale bezetting van Palestina: Booking.com in de schijnwerpers

English

Dit artikel gaat over hoe Booking.com evenals drie andere digitale toerismebedrijven Airbnb, de Expedia Group en Trip Advisor profijt trekken uit Israëls illegale bezetting van de Palestijnse Westelijke Jordaanoever, en op zijn beurt die bezetting steunen. De vier bedrijven worden genoemd in de VN Database van bedrijven die een sterke negatieve impact hebben op de mensenrechten van Palestijnen in de bezette Palestijnse gebieden. Onderstaand artikel focust op Booking.com.

Stuur nu een e-mail naar CEO Glenn Fogel: Booking.com, Stop Profit From War Crimes! 

Samenvatting

Toerisme is voor Israël een belangrijke pijler onder de normalisering van zijn apartheidssysteem en bezetting van Palestijns gebied. Belangrijke Palestijnse trekpleisters als Jeruzalem, Bethlehem en  Hebron bevinden zich in bezet gebied. Niet Palestijnen maar Israëliërs strijken de winsten op van toerisme naar sites aldaar, terwijl bezoekers onwetend blijven over het onrecht dat Palestijnen wordt aangedaan. Onder het motto “Berokken geen schade!” heeft PACBI in 2019 toeristen dan ook opgeroepen om diensten en producten die worden geleverd door Israëlische serviceaanbieders, al dan niet in samenwerking met internationale (digitale) bedrijven, te mijden.

Vooral de vier digitale toerismebedrijven Booking.com, Tripadvisor, Airbnb en de Expedia Groep dragen een zware verantwoordelijkheid, omdat zij in bezet Palestijns gebied gebruik maken van Israëlische diensten zoals vakantiewoningen en hotels in illegale nederzettingen, en attracties op plaatsen waarvan Palestijnse bewoners verdreven zijn. Reizigers worden hiervan doorgaans niet of nauwelijks op de hoogte gesteld. Toerisme naar illegale nederzettingen bevordert de winstgevendheid en leefbaarheid ervan.

In een artikel op zijn site maakt de Rights Forum melding van een “Tsunami aan rapporten” die over deze kwestie zijn verschenen, zoals van Who Profits, Human Rights Watch, en later van Amnesty International. Human Rights Watch en Amnesty International hebben onderzoeksrapporten gepubliceerd over de praktijken van digitale toerismebedrijven en erop aangedrongen te stoppen met het aanbieden van producten en diensten die gelieerd zijn aan de illegale nederzettingen. Amnesty beschouwt Booking.com als de belangrijkste partner qua toerisme naar de illegale nederzettingen. Amnesty International had een gesprek met Booking.com. Toch nog toe bleef het antwoord van Booking.com echter uit.

In het rapport “Don’t Buy into Occupation” in 2021 uitgebracht door een coalitie van 26 maatschappelijke organisaties wordt bovendien aandacht besteed aan financiële stromen naar de digitale bedrijven, zoals leningen en investeringen. Deze zouden aan strenge voorwaarden moeten worden onderworpen.

Het moederbedrijf van Booking.com, Booking Holdings, is gevestigd in de VS, maar het hoofdkantoor is gevestigd in Amsterdam. Als BDS-organisatie gevestigd in Nederland ligt onze focus daarom primair op Booking.com.

Berokken geen schade! Palestijnse oproep voor ethisch toerisme / bedevaart

In 2019 deed PACBI (de Palestijnse Campagne voor de Academische en Culturele Boycot van Israël) de oproep “Berokken geen schade! Palestijnse oproep voor ethisch toerisme/bedevaart”. De oproep vraagt ​​internationale bezoekers, met name pelgrims, en gewetensvolle mensen om “onze geweldloze strijd voor onze rechten onder internationaal recht niet te schaden, maar onze ethische richtlijnen te respecteren”.

PACBI herinnert aan de statuten van de VN-Wereld Toerisme Organisatie die gericht zijn op “bevordering en ontwikkeling van toerisme waarmee kan worden bijgedragen aan […] universeel respect voor en naleving van mensenrechten en fundamentele vrijheden voor iedereen zonder onderscheid naar ras, geslacht, taal of religie”.

De verklaring herinnert ons aan de escalerende ernstige Israëlische schendingen van Palestijnse en Syrische rechten en vrijheden, de gedwongen verplaatsing van Palestijnen uit hun huizen en de diepgewortelde apartheid door de goedkeuring van de “Joodse natiestaatwet”. PACBI wijst erop dat de Israëlische toerisme sector “profiteert van en de drijvende kracht is achter Israëls onwettige beleid en praktijken op de bezette Westelijke Jordaanoever, inclusief de inbeslagname van Palestijnse grond en exploitatie van Palestijnse natuurlijke hulpbronnen, onwettige opgravingen op archeologische vindplaatsen…”.

Hierdoor verliezen de Palestijnen het soevereine recht over hun eigen cultuur en erfgoed. PACBI roept bezoekers op om historische of religieuze sites in de bezette Palestijnse gebieden te mijden als die worden beheerd door Israëlische autoriteiten of worden gepromoot als Israëlische sites; om alle producten en diensten te mijden die worden geleverd door Israëlische of internationale bedrijven die medeplichtig zijn aan Israëls mensenrechtenschendingen; en om online toeristenbedrijven, zoals Booking.com, Airbnb, Expedia en TripAdvisor onder druk te zetten om te stoppen met het aanbieden van Palestijnse huizen die onrechtmatig zijn ingenomen onder de Israëlische ‘Afwezigheidswet’

Stuur nu een e-mail naar CEO Glenn Fogel: Booking.com, Stop Profit From War Crimes! 

Bedrijven voor digitaal toerisme die samenwerken met de Israëlische bezetting

De vier digitale toerismebedrijven Booking.com, Airbnb, de Expedia Group en Trip Advisor zijn opgenomen in de VN-database A/HRC/43/71 (de zogenaamde “VN-lijst”) met een lijst van bedrijven met een sterke negatieve impact op de mensenrechten (politiek, economisch, sociaal en cultureel) van Palestijnen in de bezette Palestijnse gebieden, inclusief Oost-Jeruzalem, door het toerisme naar de illegale nederzettingen van Israël te bevorderen.

Verschillende mensenrechtenorganisaties zoals Human Rights Watch samen met Kerem Navot (“Bed and Breakfast on Stolen Land”) en Amnesty International (“Destination: Occupation; Digital Tourism and Israels Illegal Settlements In the Occupied Palestijnse Gebieden”, 2019) hebben beschreven hoe bedrijven in het digitale toerisme, zoals Booking.com, kunnen worden gezien als samenspannend met de Israëlische bezetting en profiterend van Israëlische oorlogsmisdaden tegen Palestijnen.

De Israëlische nederzettingen zijn illegaal en vormen een oorlogsmisdaad

Amnesty International beschrijft in zijn rapport uit 2019 digitaal toerisme naar illegale Israëlische nederzettingen in de bezette Palestijnse gebieden en de verwoestende impact ervan op het leven van Palestijnen die onder bezetting leven. Het rapport legt de status van de Israëlische nederzettingen onder internationaal recht uit als oorlogsmisdaden, want “als bezetter is het Israël verboden staatsgrond en natuurlijke hulpbronnen te gebruiken voor andere doeleinden dan militaire of veiligheidsdoeleinden of voor de lokale bevolking. De onwettige toe-eigening van bezit door een bezettende macht komt neer op “plundering”, wat verboden is door zowel de Haagse Verordeningen als de Vierde Conventie van Genève en is een oorlogsmisdaad volgens het Statuut van Rome van het Internationaal Strafhof en vele nationale wetten. Het enige doel van de nederzettingen is om Joodse Israëli’s permanent op bezet land te vestigen.

Amnesty wijst op de plicht van bedrijven zoals Booking.com om de mensenrechten te respecteren en om “het veroorzaken of bijdragen aan negatieve gevolgen voor de mensenrechten door hun eigen activiteiten te vermijden en dergelijke gevolgen aan te pakken wanneer ze zich voordoen.”

Toerisme draagt bij aan de winstgevendheid van de illegale nederzettingen

Het rapport van Amnesty beschrijft de rol van bedrijven, waarbij zowel Israëlische als buitenlandse bedrijven betrokken zijn, bij het in stand houden van de illegale nederzettingen, en citeert een VN-rapport dat in 2018 werd gepubliceerd, dat toeristische activiteiten “de duurzaamheid van deze illegale nederzettingen verzekeren” en “bijdragen aan de winstgevendheid ervan”. ‘s Werelds toonaangevende digitale toerismebedrijven zoals Booking.com spelen niet alleen een belangrijke rol bij het stimuleren van toerisme naar illegale nederzettingen, ze misleiden ook hun klanten door niet consequent aan te geven wanneer aanbiedingen zich in Israëlische nederzettingen bevinden.

Al in 2015 beschreef de Palestijnse activist Mieke Zagt aan Electronic Intifada vanuit haar persoonlijke ervaring hoe Booking.com de oorlogsmisdaden van Israël heeft gesteund. Op zoek naar een verblijfplaats tijdens het plannen van een reis naar de Dode Zee vond ze het Kalia Kibbutz Hotel op de website van Booking.com.
“In plaats van te reserveren ben ik naar een van deze hotels gereden. Hoewel het adres van het Kalia Kibbutz Hotel op Booking.com aangeeft dat het zich in het huidige Israël bevindt, is de waarheid heel anders. Het is te vinden in Kalia, een nederzetting op de Westelijke Jordaanoever die een van de belangrijkste aandeelhouders is van het cosmeticabedrijf Ahava.”
IIn 2017 schreef Mieke Zagt in Electronic Intifada dat het Kalia Kibbutz Hotel door Booking werd vermeld als “in een Israëlische nederzetting”
“De wijziging is waarschijnlijk gemaakt als reactie op de richtlijnen van de Europese Unie. Het zou voor niemand die niet bekend is met de geografie of politiek in het Midden-Oosten duidelijk zijn dat het hotel zich op bezet Palestijns land bevindt. Booking.com gaat niet verder in op wat “gelegen in een Israëlische nederzetting” precies betekent. Het specificeert niet dat de nederzetting gebouwd is in strijd met het internationaal recht. Nietsvermoedende toeristen denken misschien dat het hotel zich op een aantrekkelijke locatie bevindt, op een klein eindje rijden van de Dode Zee. De foto’s van verzorgde gazons en een ruim zwembad zouden potentiële bezoekers niet waarschuwen dat ze door hier een kamer te reserveren, het toneel zouden betreden van een oorlogsmisdaad.”

Stuur nu een e-mail naar CEO Glenn Fogel: Booking.com, Stop Profit From War Crimes! 

  • Vijf casestudies

    In vijf casestudies beschrijft het rapport van Amnesty hoe digitale toerismebedrijven bijdragen aan schendingen van de rechten van specifieke Palestijnse gemeenschappen.

    1. De Palestijnse bedoeïenengemeenschap Khan al-Ahmar verloor de toegang tot graasland en staat al jaren onder druk om het gebied te verlaten, terwijl de bewoners worden bedreigd met de naderende sloop van hun huizen. Ondertussen lokken digitale bedrijven toeristen om de camping of andere gelegenheden in de nabijgelegen nederzetting Kfar Adumim te komen bezoeken, evenals een nationaal park, museum en bijbelse thema-attracties op het land in de buurt. Het recht van de Palestijnen om vrijelijk hun economische ontwikkeling na te streven, hun land, natuurgebieden en hulpbronnen te gebruiken en ervan te genieten, en van hun bestaansmiddelen te genieten, wordt in gevaar gebracht.
    2. In de Palestijnse dorpen Qaryut en Jalud hebben inwoners de toegang tot landbouwgrond en de hoofdweg naar hun huizen verloren. Ze worden vaak aangevallen door kolonisten. Toerismebedrijven vermelden eigendommen in de nederzetting Shilo en de omliggende nederzettingen, terwijl kolonisten uit het nabijgelegen Shiloh toeristische attracties in de buurt beheren, zoals een archeologische vindplaats en een bezoekersattractie. Palestijnen verlaten het dorp en velen van hen hebben hun land en huizen verkocht en zijn naar Ramallah verhuisd.
    3. In Khirbet Susya heeft Israël met geweld Palestijnse inwoners uitgezet om plaats te maken voor een bezoekersattractie. Door de bouw van de Susya-nederzetting verloren de Palestijnen de toegang tot landbouwgrond. Ondertussen vermelden digitale toerismebedrijven een accommodatie en een wijnmakerij in de nederzetting, evenals een archeologische vindplaats die wordt gerund door kolonisten.
    4. Silwan is een Palestijnse wijk in bezet Oost-Jeruzalem. In een poging om Oost-Jeruzalem te ‘verjoodsen’ worden honderden Palestijnen bedreigd met gedwongen uitzetting, terwijl kolonisten het City of David National Park exploiteren, een populaire toeristische attractie in Silwan, waarbij TripAdvisor optreedt als boekingsagent.
    5. In de Palestijnse stad Hebron zijn verschillende Israëlische nederzettingen, waar TripAdvisor een rondleiding door kolonisten vermeldt. Het bevat ook een museum gerund door kolonisten. De nederzettingen van Hebron zijn de belangrijkste oorzaak van een breed scala aan mensenrechtenschendingen onder de Palestijnse bevolking van de stad.

    Stuur nu een e-mail naar CEO Glenn Fogel: Booking.com Stop Profit From War Crimes!

     Booking.com is een belangrijke partner voor de nederzettingen

    Amnesty International ontdekte dat Booking.com in 2018 45 accommodatieaanbieders in nederzettingen vermeldde, tegenover twee in 2010. Deze waren in Oost-Jeruzalem en 20 andere locaties op de Westelijke Jordaanoever. De meeste panden zijn huurappartementen en woningen. Maar Booking.com somde ook 11 hotels op, waarvan zes met meer dan 50 kamers. Daarom is, volgens Amnesty International, Booking.com waarschijnlijk verantwoordelijk voor meer bezoekers aan Israëls illegale nederzettingen dan Airbnb en zal het een grotere bijdrage leveren aan de economieën van de nederzettingen, ook al worden er minder individuele accommodaties vermeld.” Booking.com heeft zelfs een volledige Israëlische dochteronderneming. Dit “ondersteuningsbedrijf”, met kantoren in Tel Aviv, heeft medewerkers die rechtstreeks de relaties met accommodatie-aanbieders in nederzettingen beheren. 

    Investeren in de bezetting

    Het 2021 “Don’t Buy Into Occupation“, een rapport in opdracht van een coalitie van 26 maatschappelijke organisaties, legt financiële stromen naar illegale Israëlische nederzettingen bloot. Uit het rapport blijkt dat 672 Europese financiële instellingen, waaronder banken, vermogensbeheerders, verzekeringsmaatschappijen en pensioenfondsen, financiële relaties hadden met 50 bedrijven die actief betrokken zijn bij Israëlische nederzettingen. Vanaf mei 2021 hadden Europese investeerders ook voor US$ 141 miljard aan aandelen en obligaties in deze bedrijven.

    De 50 bedrijven zijn betrokken bij een of meer van de “genoteerde activiteiten die bijzondere mensenrechtenkwesties oproepen”, die de basis vormen voor opname in de VN-database van bedrijven die betrokken zijn bij Israëlische nederzettingen, gepubliceerd in 2020.

    Het rapport concentreert zich op drie casestudies: een Europese financiële instelling (BNP Paribas) en twee multinationals die in de EU zijn gevestigd (Booking Holding via Booking.com en Heidelberg Cement).

    Wat Booking.com betreft, zorgden Duitse, Franse en Britse schuldeisers voor het leeuwendeel van de kredieten ($ 2.171 miljoen), terwijl de totale top-20 van Europese investeerders $ 12.195 miljoen aan investeringen verstrekten. Verschillende Nederlandse financiële bedrijven hadden ook aandelen en obligaties in Booking Holdings, het moederbedrijf van Booking.com in de VS: ING groep, ABP, NN groep, Aegon, PFZW, ABN Amro en Van Lanschot Kempen, goed voor in totaal 229 miljoen euro.

    Het Israëlisch-Palestijnse conflict: het dagelijkse leven in bezet Palestina

    Aanbevelingen

  • Voor bezoekers: vermijd historische of religieuze sites in de bezette Palestijnse gebieden, inclusief Oost Jerusalem, die worden beheerd door Israëlische autoriteiten of die worden gepromoot als Israëlische sites; mijd alle producten en diensten te vermijden die worden geleverd door Israëlische of internationale bedrijven die medeplichtig zijn aan Israëls mensenrechtenschendingen;
  • Aan ondernemingen/financiële instellingen/Europese regeringen en instellingen: houd u aan de VN Guiding Principles on Business and Human Rights, zorg ervoor dat bedrijven dit doen.

Digitale toerismebedrijven zoals Booking.com moeten reizigers naar accommodaties in Israëls illegale nederzettingen adequaat informeren over hun locatie in bezet Palestijns grondgebied, zodat klanten een weloverwogen beslissing kunnen nemen. Bovenal moeten deze bedrijven stoppen met het aanbieden van toeristische accommodaties, activiteiten en attracties in nederzettingen of gerund door kolonisten in de bezette Palestijnse gebieden, inclusief Oost-Jeruzalem, en stoppen met profiteren van oorlogsmisdaden.

  • Aan (lokale) overheden/NGO’s: online toeristenbedrijven zoals Booking.com, Airbnb, Expedia en TripAdvisor onder druk zetten om te stoppen met het aanbieden van Palestijnse huizen die onrechtmatig zijn ingenomen op grond van de Israëlische ‘afwezigheidswet’

Beleggingen van pensioenfondsen en financiële instellingen beoordelen en druk uitoefenen voor desinvestering.

positieve ontwikkelingen

Airbnb kondigt verwijdering aan van 200 advertenties in Israëlische nederzettingen. Op 19 november 2018 kondigde het particuliere Amerikaanse bedrijf aan dat het ongeveer 200 advertenties in Israëlische nederzettingen op de “bezette Westelijke Jordaanoever” zou verwijderen. Deze verbintenis strekte zich echter niet uit tot de 100 accommodaties in nederzettingen in Oost-Jeruzalem, hoewel ook dit bezet gebied is. Het bedrijf heeft Amnesty International niet uitgelegd waarom het deze uitzondering heeft gemaakt. Op het moment van schrijven (januari 2019) had Airbnb de aankondiging nog niet geïmplementeerd en bood het nog steeds woningen aan in bezet Palestijns gebied.

Booking.com uitgesloten van Nederlandse handelsmissie: de Nederlandse minister van Handel Sigrid Kaag heeft Booking.com uitgesloten van een handelsmissie naar Israël in 2019, met het argument dat Booking.com niet had aangegeven bereid te zijn zich te houden aan de OESO-richtlijnen, zie videoclip.

Kom in actie

 Doneren

BDS Nederland op Twitter